Coğrafyamızda başlayan savaş, toplumun doğru ve güvenilir bilgiye erişimini her zamankinden daha hayati hale getirmiştir. Yayın organlarında doğruluğu teyit edilmemiş haberlerin yanı sıra yapay zeka teknolojileriyle üretilmiş metin, fotoğraf ve video kayıtlarının hızla dolaşıma girdiği görülmektedir. Bu içeriklerin önemli bir bölümü gerçek dışı, bağlamından koparılmış ya da manipüle edilmiş nitelik taşımakta ve kamuoyunun gerçeklik algısını zedeleme riski oluşturmaktadır.
Bu koşullar altında gazeteciliğin temel ilkeleri olan doğruluk, teyit ve kamu yararı sorumluluğu kritik bir önem taşımaktadır. Hız ve rekabet baskısı, doğrulama süreçlerinin ihmal edilmesine gerekçe olamaz. Özellikle sosyal medya kaynaklı bilgi ve görsellerin, bağımsız ve çok kaynaklı doğrulama süreçlerinden geçirilmeden haberleştirilmesi çok tehlikeli sonuçlar doğurabilmektedir.
Haber merkezlerinde teknik doğrulama süreçlerinin sistematik biçimde uygulanması gerekmektedir. Görseller için tersine arama yapılması, içeriklerin daha önce farklı olaylarla ilişkilendirilip ilişkilendirilmediğinin kontrol edilmesi önemlidir. İçeriğin ilk yayımlandığı kaynak dikkatle incelenmeli, anonim, yeni açılmış veya güvenilirliği belirsiz hesaplara dayalı paylaşımlar temkinle ele alınmalıdır.
Deepfake ve gerçek olmayan içerik riskine karşı yüz ve ses uyumsuzlukları, yapay hareket kalıpları, senkron hataları ve görsel bütünlük bozulmaları teknik olarak değerlendirilmelidir. Kritik gelişmelerin en az iki bağımsız ve güvenilir kaynaktan doğrulanmadan yayımlanmaması mesleki sorumluluğun gereğidir.
Savaş ve kriz ortamlarında yanlış veya manipüle edilmiş bilginin yayılması, toplumsal paniğe, nefret söylemine ve güvenlik risklerine yol açabilecek sonuçlar doğurabilir. Bu nedenle her haber, doğruluğu yanısıra olası toplumsal etkileri bakımından da dikkatle değerlendirilmelidir.
Medya Etik Kurulu olarak tüm gazetecileri ve medya kuruluşlarını, bu kritik süreçte doğruluk ve sorumluluk ilkelerine bağlı kalmaya, teyit süreçlerini titizlikle işletmeye ve yapay zeka kaynaklı bilgi kirliliğine karşı azami özen göstermeye davet ediyoruz.